Waar zijn inclusie en toegankelijkheid relevanter dan bij politieke verkiezingen? We leven in een democratische samenleving waarin begrippen als pluralisme en diversiteit hoog in het vaandel staan. Des te belangrijker is het voor ons om hierbij alle mensen een stem te geven. Bij de praktische uitvoering van de verkiezingen kunnen mensen die op ondersteuning aangewezen zijn, met allerlei problemen te maken krijgen. Wat die problemen kunnen zijn en wat er wordt gedaan om deze barrières uit de weg te ruimen, leest u in het volgende artikel.
Vooral in Beieren kan dit onderwerp op dit moment niet actueler zijn: op 8 oktober 2023 vinden hier de verkiezingen voor de deelstaatparlementen en de districtsraden plaats. Een hoge opkomst is daarbij van levensbelang. Politieke participatie voor iedereen is het sleutelwoord. Het gelijke recht van alle mensen om te gaan stemmen is al vastgelegd in de Universele Verklaring van de Rechten van de Mens van de VN:
- Art. 1: „Alle mensen worden vrij en gelijk in waardigheid en rechten geboren.“
- Volgens artikel 2 mag dit recht aan niemand worden ontzegd op grond van zijn „ras, huidskleur, geslacht, taal, godsdienst, politieke of andere overtuiging, nationale of sociale afkomst, vermogen of andere status“
Politieke participatie voor iedereen, maar hoe?
Zo talrijk als de vormen van handicaps zijn, zo divers kunnen ook de barrières zijn die hierdoor ontstaan. En dat geldt natuurlijk ook voor het onderwerp ‘stemmen’.
Voor mensen met een visuele beperking of een cognitieve beperking kan het bijvoorbeeld al in principe moeilijk zijn om überhaupt toegang te krijgen tot de nodige informatie over de verkiezingen (over de partijen/politici, hun verkiezingsprogramma, de toegankelijkheid van de stembureaus, enz.). Deze informatie zo eenvoudig mogelijk toegankelijk te maken, kan een grote hulp zijn. Hierbij kan alleen al een barrièrevrije vormgeving van de website van de betreffende partij een verschil maken. Dus: alle informatie in eenvoudige taal beschikbaar stellen, voldoende kleurcontrasten en goed leesbare lettertypes en -groottes gebruiken, ondertitels aan video’s toevoegen, enzovoort.
Zonder kennis kun je geen goede keuze maken. Toegang tot informatie is absoluut noodzakelijk als het om verkiezingen gaat. De Beierse regering stelt hiervoor een zogenaamd "verkiezingsgids" ter beschikking. Hierin zijn de belangrijkste feiten over de verkiezingen in eenvoudige taal samengevat.
Het tijdschrift kan hier worden besteld…
of ook gedownload worden.
https://www.behindertenbeauftragter.bayern.de/service/publikationen/index.php#sec2
Uiteraard is ook de actieve, toegankelijke inrichting van het stembureau ter plaatse onmisbaar om iedereen gelijk te behandelen. Er zijn verschillende aspecten waarmee hierbij rekening moet worden gehouden om het leven van mensen met verschillende beperkingen te vergemakkelijken.
Zo kan het bijvoorbeeld helpen om de infrastructuur van het stembureau zo overzichtelijk mogelijk in te richten. Dat kan betekenen dat de looproutes goed verlicht en bewegwijzerd moeten zijn en zo obstakelvrij mogelijk moeten worden gehouden. Uiteraard moet er ook een drempelvrije toegang tot het gebouw zijn. Wat de inrichting betreft, heeft de Duitse regering ook een folder met enkele tips gepubliceerd.
De hier genoemde tips zijn slechts enkele van de vele die kunnen helpen om iedereen gelijke politieke participatie mogelijk te maken. Samen kunnen we iedereen een stem geven en een toekomst creëren waarin iedereen mee mag beslissen.
